Posted in Մայրենի 6․4

Մայրենի

  1. Բառերն այբբենական կարգով դասավորի´ր:

Դափնեվարդդժոխք, դաշույնդողդոջունդադար, դարձյալ, դաղձդաշունահարդողէրոցք, դդումդյութել, դժվարըմբռնելիդարպասապահ, դղրդյուն: (Դադար,դաղձ, դաշույն, դաշունահար, դարձյալ, դարպասապահ, դափնեվարդ, դդում, դժոխք, դժվարըմբռնելի, դղրդյուն, դյութել,դողդոջուն, դողէրոցք)

Դափնեվարդդժոխք, դաշույնդողդոջունդադար, դարձյալ, դաղձդաշունահարդողէրոցք, դդումդյութել, դժվարըմբռնելիդարպասապահ, դղրդյուն:

2. Այբբենական կարգով դասավորի՛ր.

ա) ուսուցիչներիդ անունները

ընկեր Արմենուհի ընկեր Անի ընկեր Անահիտ ,ընկեր Դանիել, ընկեր Էրիկ, ընկեր Մենու ընկեր Մերի, ընկեր նունե, ընկեր ռիմա,

բ) դպրոցում գործածվող առարկաների անունները

Անգլերեն,բնագիտություն,մաթեմատիկա,մայրենի,տեխնոլոգիա,ֆիզկորտուլա։

գ) անուններն այն առարկաների, որոնք կուզենայիր ունենալ

3․ Տրված բառերի մեջ մտնող հնչյունները գրի՛ր (փակագծում տրված է, թե քանի հնչյուն կա):

Օրինակ՝

եղևնի (7) — յ, ե, ղ, ե, վ, ն, ի:

Տաթև (5), ամենաերկար (11), երերալ(7), որևէ (6), երանգավորել (12), ոսկոր (6), անողնաշար (9), ամենաողորմելի (14):

4․Հաշվի՛ր, թե տրված բառերի մեջ քանի տառ, քանի հնչյուն կա:

Օրինակ՝

երկրպագու — 8 տառ, 9 հնչյուն:

Չնաշխարհիկ- 10-տառ 4-հնչյուն, սերկևիլ 7-տառ 3-հնչյուն, շնորհակալ 9-տառ 4-հնչյուն , եռատերև 7-տառ 4-հնչյուն, քարայր 6-տառ 2-հնչյուն, Եվրոպա 6-տառ 3-հնչյուն:

5․Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված բառերից մեկը:

Քո չքնաղ ծաղկի բույր է ինձ այստեղ բերել: (բույր, բյուր)

Անթիվ ու բյուր են աստղերը: (բույր, բյուր)

Ասյան երբևէ կհանգստանա՞ պատերազմներից: (Ասիա, Ասյա)

Ասիա երբևէ կհանգստանա՞ իրեն այդքա՜ն հուզող մտքից: (Ասիա, Ասյա)

Սոֆիան գեղեցիկ ու հյուրընկալ քաղաք է: (Սոֆիա, Սոֆյա)

Սոֆյան գեղեցիկ ու նրբանկատ աղջիկ է: (Սոֆիա, Սոֆյա)

6․ Մի բառով գրի՛ր:

ա) Ո՞վ է, որ սովորում է դպրոցում: Այդպես կոչում են նաև նրան, ով որևէ արհեստ է սովորում:

Աշակերտ։

բ) Ո՞վ է, որ ղեկավարում ու ցուցմունքներ է տալիս, ով առաջին դիրքն է գրավում ու իշխում է: Այսպես են կոչում նաև նրան, ով ճանապարհ է ցույց տալիս, առաջնորդում է:

Ղեկավար։

գ) Ինչպե՞ս է կոչվում շինության ուղղահայաց մասը, որ ծառայում է շենքը մասերի բաժանող միջնորմ: Դա նաև բարձր պատնեշ է, պարիսպ:

Պատ։

դ) Ինչպե՞ս է կոչվում այն հասկացությունը, որով արտահայտում ենք իրերի, երևույթների և իրադարձությունների տևողությունը: Դա չափվում է դարերով, տարիներով, ամիսներով, շաբաթներով, օրերով, ժամերով և այլն:

Ժամանակ։

ե) Ո՞վ է այն պաշտոնական անձը, որը վարում է դատավարությունը և գործի մասին դատավճիռ կամ որոշում է ընդունում:

Դատավոր։

զ) Ինչպե՞ս է կոչվում այն հասկացությունը, որով արտահայտվում է գիտակցության մեջ անցյալի տպավորությունները պահելու և վերականգնելու կարողությունը:

Պատմություն։

7․ Նախադասության ընգծված բառը փոխարինի՛ր տրվածներից մեկով:

Միտք, դեպք, մրցում, պետություն, վիճակ:

Ձեր պետություն մեջ այդպիսի բաներ չպիտիլինեին:

 դեպքի մասին շատ ուշ իմացավ:

իճակում եր այնքան լարված էր, որ վախենում էր ընկերներին կորցնելուց:

Այդպիսի Միտք չեմ ունեցել:

մրցում կազմակերպելիս ինձ էլ տեղյակ պահի՛ր:

8․ Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի:

Խոշոր, երկերեսանի, առատ, մեծահռչակ, կեղծավոր, պտղաբեր, երեսպաշտ, վիթխարի, արգավանդ, նշանավոր, շողոքորթ, հանրածանոթ, ահռելի, մեծ, բեղուն, երևելի, խայտաբղետ, ականավոր, բերրի, աժդահա, չալպտուրիկ, բարեբեր, հանրաճանաչ, հսկա, անվանի:

Խոշոր,
մեծ, երկերեսանի, առատ, մեծահռչակ, երեսպաշտ, վիթխարի, արգավանդ,
կեղծավոր, պտղաբեր, հանրաճանաչ, շողոքորթ, ահռելի,

9․ Գրի՛ր տրված բառերի նույնարմատ հականիշները:

Օրինակ՝

կարևոր — անկարևոր

ընդմիջումներով — անընդմեջ:

Գեղեցիկ-տգեղ, հաճելի-տհաճ, մարդկային-անմարդկային, գիտուն-տգետ, դուրեկան-անդուր, ուշադիր-անուշադիր, արժանի-անարժանի, թևավոր-անթև, ախորժելի-անախորժ, գունեղ-անգույն, բնական-անբնական, խելոք-անխելք, կարևոր-անկարևոր, լուրջ-անլուրջ , անամպ-ամպոտ, տեղյակ-անտյղյակ, լուսավոր-անլույս, գերակշռել,-անգերակշիռ, խոսուն-անխոս։

10․ Առածները լրացրո՛ւ ընդգծված բառերի հականիշներով:

Չկա չարիք առանց բարիք:

Ջրի բերածը ջուրը կտանի:

Տերովին տերն է պահել, անտրին գայլն է կերել:

Մտնելուց առաջ միտք արա, թե ոնց չես մտածե :

Ինչքան գետնի երեսն է, յոթ էնքան գետնի տակ է:

Posted in Մայրենի 6․4

Մայրենի 29.11.2022


Երեքշաբթի
 29.11.2022

Ավետիք Իսահակյան՝ « Ուշինարա» ( հնդկական զրույց)-քննարկել

Հարցեր և առաջադրանքներ։

1.Բնութագրի՛ ր Ուշինարային՝

  • մանրամասնորեն
  • Նա շատ բարի էր, հարուստ էր, կամեցող, և համեստ։
  • մեկ բառով։
    Արդար։

2.Դո՛ւրս գրիր այն հատվածը, որտեղ խտացած է զրույցի հիմնական ասելիքը։

-Դու ազնիվ մարդ ես: Պաշտպանեցիր արծիվին, վտանգելով կո կյանքը: Դու հավատարիմ եղար քո խոսքին:

3.Այլ կեպ վերնագրի՛ր զրույցը։

«Արդար մարդը»։

Posted in Մայրենի 6․4

Մայրենի

Ուրբաթ

Գայլն ու ոչխարը 

Շներից բզկտված գայլն անզոր պառկել էր և նույնիսկ չէր կարողանում կեր հայթայթել: Նա տեսավ ոչխարին և խնդրեց, որ գոնե խմելու ջուր բերի գետից․ «Դու ինձ միայն ջուր տուր, իսկ կերը ինքս կգտնեմ»: Բայց ոչխարը պատասխանեց.«Եթե ես քեզ ջուր տամ, հենց ինքս էլ քեզ համար կեր կդառնամ»:

  1. Ընտրիր այն միտքը կամ մտքերը, որոնք արտահայտում են ստեղծագործության գաղափարը (ասելիքը): Ընտրությունդ (ընտրություններդ) պատճառաբանի՛ր:
  • Սա պատմություն է խեղճ գայլի և անսիրտ ոչխարի մասին, և այն ոչինչ էլ չի ուզում ասել:
  • Առակը մերկացնում է չարանենգ մարդուն, որը գործում է դավադրաբար:
  • Առակն այն մարդկանց մասին է, որոնք ծանր պահերին չեն օգնում մարդկանց:
  • Առակը ողջախոհ մարդկանց մասին է, որոնց դեմ ուղղված բոլոր նենգություններն իզուր են անցնում:
  • Առակը այն մարդկանց մասին է,որոնք ուրիշին չօգնելու և նեղություն չկրելու համար միշտ մի սուտ պատճառաբանություն ունենում են:

Առյուծն ու աղվեսը

Առյուծը շատ էր ծերացել, այլևս չէր կարողանում որս անել և երկար մտածելուց հետո որոշեց խորամանկել։ Նա մտավ մի մութ քարայր, շատ ծանր հիվանդ ձևացավ և ծանր ու մեծ պառկեց։ Խեղճ, միամիտ գազաններն այցելում էին, իսկ նա տեղնուտեղը մի ցատկով բռնում էր նրանց և ագահաբար խժռում։ Վերջապես խորամանկ ու խելացի աղվեսը, երկար մտածելուց հետո, գլխի ընկավ առյուծի խորամանկությունը, առանց վախենալու գնաց, կանգնեց քարայրից բավականին հեռու և քաղցր ձայնով հետաքրքրվեց, թե ինչպե՛ս է վեհափառ առյուծը։

Սոված և ուժասպառ առյուծը ուրախացած հարցրեց, թե ինչո՛ւ աղվեսը ներս չի մտնում։

Աղվեսն ասաց.

-Ես կմտնեի, եթե չտեսնեի, որ հետքերը մտնում են քարայր, բայց քարայրից դուրս չեն գալիս։

Առակն ուզում է ասել, որ ոչ բոլորը մարդիկեն միամիտ

 Գայլն ու հովիվը

Հովվի ամբողջ հոտը հիվանդությունից կոտորվեց։ Գայլն իմացավ ու եկավ հովվին մխիթարելու։

— Մի՞թե դա ճիշտ է, – հարցրեց հովվին, – Աստվա՜ծ իմ, ի՜նչ մեծ փորձանք է, ի՜նչ սիրունիկ, ինչ թմբլիկ ոչխարներ էին…

Եվ գայլն սկսեց հոնգուր-հոնգուր լաց լինել։

— Շնորհակալ եմ, գա՛յլ եղբայր, – հառաչեց հովիվը, – տեսնում եմ՝ բարի ես ու սրտացավ։

— Ճիշտ որ՝ սրտացավ, – ասաց շունը, – փորձանքը մերն է, բայց տես, որ նրա սիրտն է ցա­վում։

Posted in Մայրենի 6․4

Առյուծն ու նապաստակը

Առյուծն ու նապաստակը

Առյուծը գտավ քնած նապաստակին և ուզում էր խժռել, երբ հանկարծ տեսավ, որ կողքով փախչում է եղջերուն: Նապաստակին թողեց ու ընկավ եղջերուի ետևից, իսկ նապաստակը աղմուկից զարթնեց ու փախավ:

Առյուծը շատ վազեց եղջերուի ետևից, բայց չկարողացավ բռնել և վերադարձավ այնտեղ, որտեղ թողել էր նապաստակին: Տեսնելով, որ նա էլ արդեն չքացել է, ասաց.«Տեղն է ինձ, ձեռքիս որսը բաց թողեցի և  դատարկ հույսի ետևից ընկա»:

Առաջադրանքներ

ա) Ընտրեք այն միտքը, որն արտահայտում է առակի գաղափարը (ասելիքը):

•  Երկու նապաստակի ետևից ընկնողը ոչ մեկին չի հասնի:

•  Մարդիկ, ընկնելով շատի ետևից, կորցնում են նաև քիչը:

•  Պետք չէ բավարարվել քչով, պետք է ձգտել ավելիին հասնել:

բ) Ինչո՞ւ այդ միտքը ընտրեցիք:

Կարդացե՛ք առակը և լրացրե՛ք միտքը:

Մի որսորդ առյուծի հետք էր փնտրում: Նա փայտահատին հարցրեց, թե չի՛ տեսել արդյոք առյուծի հետքը կամ որջը: Փայտահատը պատասխանեց.

— Ես քեզ հենց իրեն` սև առյուծին ցույց կտամ:

Որսորդը վախից գունատվեց եւ դողդողալով շշնջաց.

— Չէ, ինձ միայն հետքն է հարկավոր, ոչ թե առյուծը:

Առաջադրանք

  • Առակը այն մարդկանց մասին է, որոնք պետք է չլինեն ագահը
  • Վերնագրիր ստացված առակը: Ընտրածդ վերնագիրը պատճառաբանիր:
Posted in Մայրենի 6․4

Վահան Տերյան

Վահան Տերյան

  • Ընթերցում ենք Վահան Տերյանի մի ստեղծագործության մասին, որ կապված է հայկական հայտնի առասպելի հետ:
  • Կատարել ներքևում գրված առաջադրանքները, տեղադրել բլոգում:
    • Գտնել տրիոլետի երկու` ակնհայտ ու թաքնված գաղափարները:
    • Իմ հայրենիքը չեմ դավաճանի:
    • Ես իմ ընտանիքը չեմ թողնի:
    • Բացատրել, թե Նվարդն ու Շամիրամը տրիոլետում ինչեր են խորհրդանշում:
    • Արա Գեղեցիկը իր Նվարդին չթողեց ու չգնաց Շամիրամի մոտ, ինչպես Տերյանը իր Հայերեն լեզու չփոխեց Ռուսերենով:
    • Իրեն ո՞ւմ հետ է համեմատում Տերյանը, ինչո՞ւ:
    • Ի՞նչ է տրիոլետը: Փորձի՛ ր ինքդ գրել տրիոլետ։
Posted in Մայրենի 6․4

Մայրենի

1․ Բառերը բաղադրիչների բաժանի՛ր

Օրինակ՝ ջրաման- ջուր (արմատ)-աման (արմատ)

  • գնդակ-գունդ,ակ,
  • միտք-մտծել,
  • ընդհանուր-ընդ,
  • աղջնակ-աղջիկ
  • թթենի-թութ,
  • ընդամենը-ընդ,
  • հանրություն-հանր,
  • գիրք-գիր,
  • մտազբաղ-միտք,զբաղված,
  • տանձենի-տանձ,ենի,
  • հանրապետություն-պետություն,հանր,

2․ Բաց թողած տեղերում լրացրու Է կամ Ե:

օր-ցօր, երեսուն-րեք, ան-րևույթ, -ական, -լեկտրա-ներգիա, -ջմիածին, ինչև-, լայն-զր, խուռն-րամ, ծով-զր, կիսա-փ, հր-շ, մանր-աբան, մ-ջք, միջ-րե, ն-րեկ, նրբ-րանգ, ողբ-րգակ, որևից-, չ-ի, պատն-շ, ջ-կ, վեր-լակ, տի-զերք, ցայգ-րգ, քառասուն-րկու:

3․ Կրկնե՛ լ և վերհիշե՛ լ ՝ բաղաձայնների ուղղագրությունը, ուղղագրություն և ուղղախոսություն թեման, ինչպես նաև երկհնչյունները

Posted in Մայրենի 6․4

Մայրենի առջադրանքներ

Բառախաղ, բառերի վերադասավորումով կազմիր նոր բառեր։

սրահ-հասր

սնար-սանր

դրամ-մարդ

ագռավ-գավառ

վտակ-կտավ

ծառա-առած

շուն-նուշ

Հետևյալ բառից կազմիր նոր բառեր․

Ատամնաբուժական

ՈՒժ,ատամ,ատանմաբուժ,Բուժական,մնա,կատակ,երգ։

Կատակերգություն

կատակ,երգ,տակ,կատակերգ։

արևմտահայերեն

Արև,հայ,հայերեն,ահ,

Կազմիր հինգ նախադասություն՝ օգտագործելով դարձվածքներ։

Լրացուցիչ աշխատանք

Քննարկելու ենք Վ․ Սարոյանի «Մարդկային կատակերգության» 20-24-րդ գլուխներ

Posted in Մայրենի 6․4

Ավետիք Իսահակյան « Ռավեննայում»

Ավետիք Իսահակյան « Ռավեննայում»

Արարատի ծեր կատարին
Դար է եկել, վայրկյանի պես,
Ու անցել:
Անհուն թվով կայծակների
Սուրն է բեկվել ադամանդին
Ու անցել:
Մահախուճապ սերունդների
Աչքն է դիպել լույս գագաթին
Ու անցել:
Հերթը հիմա քոնն է մի պահ.
Դու էլ նայիր սեգ ճակատին
Ու անցիր…

Հարցեր և առաջադրանքներ

1.Անծանոթ բառերը դուրս գրիր և բացատրիր։

բեկվել-կրավորական

2.Դուրս գրիր ուղղական և սեռական հոլովներով դրված գոյականները

3.Փորձիր մի քանի նախադասությամբ պատմել բանաստեղծությունը։

Ընթերցանություն՝

Ստեփան Զորյան «Փորձանք»

Հարցեր և առաջադրանքներ

1.Գտիր անծանոթ բառեր և բառարանի օգնությամբ բացատրիր

2.Բացատրիր հետևյալ նախադասությունները

ա) եթե բանը գլխից չասես, թարս դուրս կգա։

բ) Եթե չնկատի,վայն եկել է իրեն տարել։

գ) Գտիր այն հատվածները, որոնց մեջ երգիծանք կա։

դ) Ի՞ նչպիսի կերպար է Պետրոս աղան։

Posted in Մայրենի 6․4

«Անտառում»

Համո Սահյան
«Անտառում
»


Անտառում ամպի ծվեններ կային,

Կապույտ մշուշներ կային անտառում.

Օրոր էր ասում աշունն անտառին.

Բայց դեռ անտառի քունը չէր տանում։

Շշուկներ կային անտառում այնքա՜ն

Եվ խոնավ-խոնավ բուրմունքներ կային….

Իրար փաթաթված ստվեր ու կածան,

Ու հետքե՜ր, հետքե՜ր, հետքե՜ր մարդկային։

Եղյամն էր սնկի գլուխն արծաթում,

Մրսում էր կարծես վայրի նշենին,

Հանգստանում էր հողմը բացատում՝

Ականջն ամպրոպի ազդանշանին։

Եղնիկի հորթը, մամուռը դնչին,

Թռչում էր իր մոր բառաչի վրա,

Եվ որսկանը թաց խոտերի միջին

Կորած հետքերն էր որոնում նրա։

Փայտահատը հին երգն էր կրկնում

Եվ տաք սղոցն իր յուղում էր կրկին,

Թեղին անտարբեր ականջ էր դնում

Տապալված կաղնու խուլ հառաչանքին։

Անտառապահի տնակի առաջ

Խարույկն իր խաղաղ ծուխն էր ծածանում,

Եվ խարույկի մոտ եղևնին կանաչ

Սոճու հետ սիրով զրույց էր անում…

Անտառում խորին խորհուրդներ կային

Եվ արձագանքներ կային անտառում,

Օրոր էր ասում աշունն անտառին,

Սակայն անտառի քունը չէր տանում։

Վերը նշված բանաստեղծությունը՝ կարդա՛ լ, կատարե՛ լ բառային աշխատանք և սովորե՛ լ բերանացի։ Չափածո բանաստեղծությունը շարադրել արձակ ստեղծագործության տեքստի տեսքով։

8. 11. 2022

Ընթերցաե՛ լ ՝ Վիլյամ Սարոյանի ՝ « Գեղեցիկ սպիտակ ձիու ամառը»

Հարցեր և առաջադրանքներ

1.Դուրս գրե՛ք անծանոթ բառերը և բառարանի օգնությամբ բացատրե՛ ք ։

ծվեններ-կտորներ

2.Ընտրե՛ք ձեզ դուր եկած փոքրիկ հատվածը պատմվածքում և դուրս գրեք գոյականները։

Փայտահատը հին երգն էր կրկնում

Եվ տաք սղոցն իր յուղում էր կրկին,

Թեղին անտարբեր ականջ էր դնում

Տապալված կաղնու խուլ հառաչանքին։

Անտառապահի տնակի առաջ

գոյականներ

Փայտահատ

կաղնու

Անտառապահի

Posted in Մայրենի 6․4

Սեպտեմբեր հոկտենբեր ամսվա ամփոփում

Իմ առօրյան․ իմ մասին, իմ նախասիրությունները

Մայրենի առաջադրանքներ

Անցած նյութերից հարցաշարշ

Իմ Սիրելի Հայաստան

Ին՞չ տեսակի գիրք կգրեի ես

Հնչյունաբանություն

Կոմիտաս Սողոմոն Գևորգի Սողոմոնյան մասին

Ընթերցանության ուրբաթ

Ուղղագրություն և ուղղախոսություն Գ Կ Թ

Մայրենի լեզվի կարևորությունը

ՈՒղղագրություն և ուղղախոսություն

Հովհաննես Թադևոսի Թումանյան

« իմ կարգախոսը»

ԻՄ թերույունները

Ուղղագրություն և ուղղախոսություն

Ինչպես նորոգել աշխարը

Իմ ամենանվիրրական երազանքը

Վահան Տերյան «Կարուսել»

Սպասված Աշուն

Անդաստան