Day: February 12, 2025

• Ներկայացնել սրտի կառուցվածքը

• Սիրտը կենսական օրգան է, որը պատասխանատու է արյան շրջանառության ապահովման համար: Այն տեղակայված է կրծքավանդակում, ունի կոնաձև ձև և բաղկացած է չորս խոռոչներից՝
• Աջ նախասիրտ,
• Աջ փորոք,
• Ձախ նախասիրտ,
• Ձախ փորոք

• Ներկայացնել արյան շրջանառության մեծ և փոքր շրջանը։
• Մեծ շրջան (մարմնային շրջան)
• Սկսվում է ձախ փորոքից, որտեղից զարկերակային արյունը դուրս է գալիս աորտայով։
• Արյունը տարածվում է մարմնի բոլոր հյուսվածքներով, ապահովելով թթվածին և սննդանյութեր։
• Վերադարձող երակային արյունը հավաքվում է վերին և ստորին սիներակի մեջ և վերադառնում աջ նախասիրտ։
• Փոքր շրջան (թոքային շրջան)
• Սկսվում է աջ փորոքից, որտեղից երակային արյունը դուրս է գալիս թոքային զարկերակներով։
• Թոքերում արյունը հագենում է թթվածնով և վերածվում զարկերակային արյան։
• Թթվածնով հարուստ արյունը վերադառնում է ձախ նախասիրտ թոքային երակներով։

• Ի՞նչ է իրենից ներկայացնում հյուսվածքային հեղուկը և ավիշը։
• Հյուսվածքային հեղուկ
• Հյուսվածքային հեղուկը արյան պլազմայի այն մասն է, որը դուրս է գալիս մազանոթներից և գտնվում է բջիջների միջև։ Այն ապահովում է սննդանյութերի, թթվածնի և մետաբոլիտների տեղափոխումը բջիջներ և դրանցից։
• Ավիշ (լիմֆա)
• Ավիշը հյուսվածքային հեղուկի այն մասն է, որը ներծծվում է ավշային անոթներով։ Ավշային համակարգը մաքրում է օրգանիզմը, պաշտպանում վարակներից և վերադարձնում հեղուկի ավելցուկը արյան մեջ։

1.Նշի՛ր ռեակցիայի տեսակը և հավասարեցրու.
1. Fe + Cl2 → FeCl3 — միացման
2. CuOH → Cu2O + H2O — քայքայման
3. NaOH + H2SO4 → Na2SO4 + H2O — փոխանակման
4. KClO4 → KCl + O2 — քայքայման
5. Al + H2SO4 → Al2(SO4)3 + H2 — տեղակալման
6. CuO + HCl → CuCl2 + H2O — փոխանակման
7. Ca + O2 → CaO — միացման
8. Mg(OH)2 + HNO3 → Mg(NO3)2 + H2O — փոխանակման

2.Դասակարգի՛ր անօրգանական նյութերը.

NaCl	Աղ
SiO2	Օքսիդ
H2O	Օքսիդ
H2SO4	Թթու
K2O	Օքսիդ

• Բացատրել ի՞նչ եք հասկանում արդարություն ասելով:
• Արդարությունը հասարակական հարաբերությունների հիմքն է, որը ենթադրում է հավասարություն, անկողմնակալություն և իրավացիություն: Այն վերաբերում է մարդկանց միջև փոխհարաբերություններին, օրինականությանը, բարոյականությանը և նույնիսկ անհատի զգացումներին:
• Ի՞նչ եք հասկանում արդարության իրավական կողմ և արդարության
• Իրավական արդարությունը կապված է օրենքների հետ։ Այն ապահովում է, որ բոլոր մարդիկ ունենան հավասար իրավունքներ և պարտականություններ՝ առանց խտրականության։ Օրենքները սահմանում են, թե ինչն է թույլատրելի և ինչն է արգելված, իսկ դատարանները վերահսկում են դրանց կիրառումը:
• բարոյական կողմ ասելով:
• Բարոյական արդարությունը չի սահմանափակվում միայն օրենքներով։ Այն ավելի շատ կապված է մարդկանց խղճի, արժեքների և սոցիալական գիտակցության հետ։ Որոշ իրավիճակներում ինչ-որ բան կարող է լինել օրինական, բայց բարոյապես անարդար։
• Բերեք օրինակներ ձեր առօրյաից:
• Պատկերացնենք, որ ես հերթ եմ կանգնել խանութում, բայց ինչ-որ մեկը առանց հերթ կանգնելու գնում է իր ապրանքը։ Եթե խանութի աշխատակիցը դա թույլ տա, ես դա կընկալեմ որպես անարդարություն։ Սակայն, եթե այդ մարդը շտապ բուժօգնության կարիք ունի, բարոյական առումով ավելի արդար կլինի նրան զիջել։

ՀԱՐՑԵՐ ԵՎ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ

1. Գնահատե՛ք Թուրքիայի աշխարհագրական դիրքը, ցո՛ւյց տվեք դրա առանձնահատկությունները:

Թուրքիան գտնվում է Եվրոպայի և Ասիայի խաչմերուկում՝ զբաղեցնելով ռազմավարական կարևոր դիրք։ Այն եզերվում է ութ պետություններով՝ հյուսիսում՝ Վրաստանով և Չեռնոգորիայով (Սև ծովով), արևմուտքում՝ Հունաստանով և Բուլղարիայով, արևելքում՝ Հայաստանով, Ադրբեջանով (Նախիջևանի միջոցով),

2. Բնութագրե՛ք Թուրքիայի պետական կարգը:

Թուրքիան հանրապետություն է՝ նախագահական կառավարման ձևով։ Պետական կարգը սահմանվում է Թուրքիայի Սահմանադրությամբ, որը վերջին անգամ էական փոփոխությունների է ենթարկվել 2017 թվականին՝ անցնելով խորհրդարանականից նախագահական համակարգի։

3. Բնութագրե՛ք Թուրքիայի բնական պայմանները և ռեսուրսները, դրանց նշանակությունը տնտեսության տարբեր ոլորտների համար:

Թուրքիան առանձնանում է բազմազան բնական պայմաններով, որոնք պայմանավորված են նրա աշխարհագրական դիրքով, ռելիեֆով ու կլիմայական բազմազանությամբ։ Բնական ռեսուրսները կարևոր նշանակություն ունեն երկրի տնտեսության տարբեր ոլորտների համար, ինչպիսիք են գյուղատնտեսությունը, էներգետիկան, արդյունաբերությունը և զբոսաշրջությունը։

4. 

Ի՞նչ դեր ունի Թուրքիան հվ-արմ Ասիայում։

Թուրքիան հարավարևմտյան Ասիայի (Մերձավոր Արևելքի) տարածաշրջանում ունի ռազմավարական, տնտեսական և քաղաքական ազդեցություն։ Նրա աշխարհագրական դիրքը, ռազմական ուժը, պատմական կապերը և տնտեսական հզորությունը հնարավորություն են տալիս ձևավորելու տարածաշրջանային քաղաքականություն և ազդելու հարևան պետությունների վրա։