Day: April 16, 2025

1․ Ի՞նչ նշանակություն ունեն վիտամինները

Վիտամինները կենսաբանական ակտիվ նյութեր են, որոնք անհրաժեշտ են մարդու օրգանիզմի նորմալ գործունեության, աճի, իմունային համակարգի, նյարդային համակարգի և նյութափոխանակության համար։ Դրանք օգնում են՝

• կանխել տարբեր հիվանդություններ,
• ապահովել մաշկի, աչքերի և ոսկորների առողջությունը,
• լավացնել էներգիայի ստացումը սննդից,
• պահպանել դիմադրողականությունը։

Վիտամինները բաժանվում են երկու խմբի՝

• Ջրում լուծվողներ՝ B խմբի վիտամիններ, C վիտամին,
• Ձեթում լուծվողներ՝ A, D, E, K վիտամիններ։

---

2․ Ո՞ր սննդամթերքն է ավելի շատ պարունակում վիտամին A, B, C, D

Վիտամին	Գործառույթ	Որ սննդի մեջ է շատ
A	Աչքերի առողջություն, մաշկ, աճ	Գազար, կարմիր պղպեղ, քաղցր դդում, լյարդ, ձու
B (B1-B12)	Նյարդային համակարգ, էներգիա	Հացահատիկներ, միս, ձու, ընկույզ, բանան, լոբի
C	Իմունիտետ, մաշկ, վերքերի լավացում	Կիտրոն, նարինջ, կիվի, պղպեղ, մաղադանոս
D	Ոսկորներ, ատամներ, կալցիումի կլանում	Ձուկ, ձվի դեղնուց, կարագ, արևի լույս

---

3․ Ինչպիսի՞ն պետք է լինի սննդի ընդունման ռեժիմն օրվա ընթացքում

Ճիշտ սննդակարգը օգնում է լավ զգալ, լավ սովորել ու առողջ լինել։

✅ Օրվա ընթացքում խորհուրդ է տրվում՝

• Նախաճաշ՝ ամենակարևոր կերակուրն է, պետք է սննդարար լինի (հացահատիկ, մածուն, ձու, միրգ)
• Ճաշ՝ օրն ապահովում է հիմնական էներգիան (բանջարեղեն, միս կամ ձուկ, հաց, բրինձ կամ կարտոֆիլ)
• Ընթրիք՝ թեթև, բայց սննդարար (մածուն, բանջարեղեն, հատիկեղեն)
• Բուֆետային փոքր խորտիկներ՝ միրգ, ընկույզ կամ հյութ դասերի միջև ժամանակահատվածում

Խորհուրդներ՝

• Ուտել օրվա ընթացքում 3 հիմնական և 1-2 թեթև սնունդ
• Խուսափել չափազանց քաղցրավենիքից և գազավորված խմիչքներից
• Խմել բավարար քանակով ջուր

Առաջադրանքներ․
1) Լուծել հավասարումները․

ա) 3x-1=0
3x=1
x=1/3
բ) 4x+5=4
4x=-1
x=-1/4
գ) 7-3x=1
3x=6
x=2
դ) -x-1=9
x=-10
ե) -4+5x=4
5x=8
x=8/5
զ) -x=1/4
x=-1/4

x-1=4
x=5

3x-1=4
3x=5
x=5/3

x-2=2-x
x=2

5x-1=3x+19
2x-1=19
2x=20
x=10

2) Լուծեք հավասարումները․

ա) x=9
բ) x=0
գ) Լուծում չկա
դ) x=0,25
ե) x=1/3²
զ) x=-1
է)
ը)
թ)

1)Արկղն ունի 3,5 դմ կողմով խորանարդի ձև: Որքա՞ն նրբատախտակ է անհրաժեշտ այդ արկղը պատրաստելու համար։
S=3,5²*6=73,5
2)Ուղղանկյունանիստի ձև ունեցող սենյակի չափսերն են՝ երկարությունը 6 մ, լայնությունը 4 մ, բարձրությունը`3 մ: Գտեք սենյակի՝
ա) հատակի մակերեսը
S=6*4=24
բ) պատերի մակերեսը
S=3*6=18
3) 3մ բարձրություն ունեցող սենյակի ուղղանկյունաձև հատակն ունի 5մ և 4,5մ չափսեր: Առնվազն քանի փաթեթ պաստառ է հարկավոր այդ սենյակի պատերը լրիվ պաստառապատելու համար, եթե յուրաքանչյուր փաթեթ ունի 9,5մ² մակերես (դուռը և պատուհանը անտեսել):
S=2*3*5+2*3*4,5=57մ²
57մ²/9,5մ²=6
4) 20մ երկարությամբ, 10մ լայնությամբ և 2մ բարձրությամբ ուղղանկյունանիստի ձև ունեցող ջրավազանի հատակը և պատերը անհրաժեշտ է սալիկապատել: Սալիկներից յուրաքանչյուրն ունի 2դմ կողմով քառակուսու ձև: Քանի՞ այդպիսի սալիկ է հարկավոր։
S₁=20*10=200
S₂=20*2=40
S₃=10*2=20
200*1+20*2+40*2=320մ²
320*100=3200դմ²
32000/4=8000

1.Տրված են NaNO3, Cu (OH)2 , FeSO4, H3PO4, բանաձևերով նյութերի հավասար զանգվածներով նմուշներ(1գ):

1. NaNO₃

• Na: 23
• N: 14
• O: 16 × 3 = 48
  M = 23 + 14 + 48 = 85 գ/մոլ

0.0118 մոլ

---

2. Cu(OH)₂

• Cu: 63.5
• O: 16 × 2 = 32
• H: 1 × 2 = 2
  M = 63.5 + 32 + 2 = 97.5 գ/մոլ

0.0103 մոլ

---

3. FeSO₄

• Fe: 56
• S: 32
• O: 16 × 4 = 64
  M = 56 + 32 + 64 = 152 գ/մոլ

0.0066 մոլ

---

4. H₃PO₄

• H: 1 × 3 = 3
• P: 31
• O: 16 × 4 = 64
  M = 3 + 31 + 64 = 98 գ/մոլ

0.0102 մոլ