Դաս 6.
Կրկնենք անցածը
Առաջադրանքներ(դասարանում)
1) Կատարե՛ք գործողությունները.
ա) 1 3/4
գ)76/51
2) Իրար հաջորդող ո՞ր բնական թվերի միջև է գտնվում կոտորակը.
3) Թենիսիստներից մեկը 35 խաղերից հաղթել է 24-ում, իսկ մյուսը25 խաղերից հաղթել է 12-ում։ Ո՞ւմ արդյունքն է ավելի լավ (եթե հաշվի առնենք շահած խաղերի քանակի հարաբերությունը բոլոր խաղերի քանակին)
Читаем ,обсуждаем рассказ «Игрушка»
1.Составьте из приведенных ниже слов предложения։
Девочка, в танце, куколка, воодушевленно, маленькая, кружилась, вместе со своей․
Кто, по-настоящему, не могут любить, сказал, животные, или, о том что, игрушки ?
У, кошечка, сидела , маленькая, подъезда, и, безобидная .
Маленькая девочка в танце воодушевленно кружилась вместе со своей куколкой.
Кто сказал о том что животные или игрушки не могут по-настаящему любить.
У подьезда сидела малинькая и безобидная кошчка.
2.Напишите небольшой раззказ о вашей самой любимой игрушке .
Я имел в игрушка, его зовут Мальта. Мальта была маленькая медведя. Мои родители привезли Мальту с Мальты . На его рубашке было написано «Я Мальта». Вот почему я назвал его Мальта.
3. Пиши правильно. Ы и И после шипящих и Ц.
Провинциальный цирк, жуткий панцирь, шумят камыши, крепкие мышцы, длинные ресницы, ваши сверстницы, строительство гостинице, надвигающийся циклон, мощная цитадель, нефтяная цистерна, участвовать в демонстрации, получить компенсацию, предлагать лыжи, опасная провокация, гостеприимные гостинице, постоянная дезинформация, идти на цыпочках, толстый панцирь, цыганский танец, выращивать цитрусовые, благотворительная акция, цветущая акация, станционный смотритель, по фамилии Лисицын и Птицы, информация о репетиции, молодцы и умница, цитировать Цыплята церона, медицина катастроф, коллекция циркулей, цивилизация развивается, рыбий жир, чуткая дикция, инициативный специалист, отважные бойцы,продолжение операции, желтенький цыпленок, редакция журнала, новейшая сигнализация, яркая репродукция, приобрести специальность, рассмотреть иллюстрацию, социальная инициатива, широкие улица, бойцы тыла, красавица-сестрица, рыже птица, жуткие лестнице, душистый шиповник, реализация продукции, администрация города, пушистые лисица, инициалы пациента, грациозные девица, точная цитата, жизненные принципы, продукция мельница, информация в полиции.
Դասի թեմանները՝ Հաստատուն մագնիսներ
Լույսի աղբյուրներ,լույսի ուղղագիծ տարածում:Արեգակի և լուսնի խավարումներ:
Հաստատուն մագնիսներ
Մագնիսները, էլեկտրականացած մարմինների նման կարող են փոխազդել։ Դրանք փոխազդում են իրենց շուրջ գոյություն ունեցող մագնիսական դաշտերի միջոցով։ Մի մագնիսի մագնիսական դաշտն ազդում է մյուս մագնիսի վրա։ Եվ հակառակը՝ երկրորդ մագնիսի մագնիսական դաշտն էլ ազդում է առաջին մագնիսի վրա։Երկաթը, կոբալտը, թուջը, պողպատը և մի քանի այլ համաձուլվածքներ մագնիսական երկաթաքարի ազդեցությամբ ձեռք են բերում մագնիսական հատկություններ և երկար ժամանակ պահպանում այն։
Այն մարմինները, որոնք երկար ժամանակ պահպանում են իրենց մագնիսական հատկությունները, կոչվում են հաստատուն մագնիսներ կամ պարզապես մագնիսներ:
Նկարում պատկերված են հաստատուն, տարբեր ձևերի՝ ձողաձև, պայտաձև և խեցե մագնիսներ։
Մագնիսի այն մասերը, որտեղ մագնիսական ազդեցությունն առավել ուժեղ է, անվանում են մագնիսական բևեռներ։ Մագնիսներն ունեն երկու բևեռ՝ հյուսիսային և հարավային։Երկու մագնիսների տարանուն բևեռները ձգում են իրար, իսկ նույնանուն բևեռները՝ վանվում իրարից։Ընդունված է հյուսիսային բևեռը ներկել կապույտ գույնով և նշանակել N տառով, հարավայինը՝ կարմիր և նշանակել S տառով։
Կողմնացույց
Երկիրն օժտված է մագնիսական հատկություններով: Նա կարող է դիտվել որպես մի հսկայական մագնիս:Երկրի աշխարհագրական և մագնիսական բևեռները հակառակ են դասավորված։
Երկրի հյուսիսային աշխարհագրական բևեռի մոտ տեղակայված է հարավային մագնիսական բևեռը, իսկ հարավային աշխարհագրական բևեռի մոտ՝ հյուսիսային մագնիսական բևեռը։
Կողմնացույցի մագնիսական սլաքը փոքր, հաստատուն մագնիս է, որը կողմնացույցի հիմնական մասն է։
Տեղանքում կողմնորոշվելու համար է օգտագործվում կողմնացույցը։ Կողմնացույցի աշխատանքը պայմանավորված է նրանով, որ Երկիրը նույնպես մագնիս է՝ իր մագնիսական բևեռներով և մագնիսական դաշտով։ Կողմնացույցի սլաքի հյուսիսային բևեռը ձգվում է Երկրի մագնիսական հարավային բևեռի կողմից՝ որպես տարանուն բևեռներ և ուղղվում դեպի այն։ Նույն պատճառով կողմնացույցի սլաքի հարավային բևեռը ուղղվում է Երկրի մագնիսական հյուսիսային բևեռի կողմը։
Ուժեղ տաքացման ժամանակ մագնիսները կորցնում են իրենց մագնիսական հատկությունները։ Այս երևույթը կոչվում է ապամագնիսացում:
Մագնիսների օգտագործման բնագավառը բավականին լայն է։ Մագնիսներ կան մանկական խաղալիքներում, հեռախոսներում, բարձրախոսներում։ Դրանք կիրառվում են տեխնիկայի շատ բնագավառներում, բժշկության մեջ, կենցաղում։
Լույսի աղբյուրներ,լույսի ուղղագիծ տարածում:Արեգակի և լուսնի խավարումներ:
Բազմաթիվ դիտումներով և փորձերով հաստատվել է, որ թափանցիկ համասեռ միջավայրում լույսը տարածվում է ուղղագիծ։
Օրինակ
Եթե լույսի աղբյուրի և մեր աչքի միջև տեղադրենք անթափանց մարմին, ապա լույսի աղբյուրը մենք չենք տեսնի, քանի որ լույսի ուղղագիծ տարածման հետևանքով ճառագայթը չի կարողանա շրջանցել խոչընդոտը:
Լույսի ուղղագիծ տարածմամբ են բացատրվում ստվերների առաջացումը, Արեգակի, Լուսնի խավարումները և այլ երևույթներ:
Ստվերի առաջացումը
Լույսի ուղղագիծ տարածմամբ է բացատրվում ստվերի առաջացումը: Նկարներում պատկերված են անթափանց մարմիններ՝ գունդ և սափոր:
Փոքր չափեր ունեցող լույսի S աղբյուրով լուսավորելիս Bէկրանին առաջանում է ստվեր: Եթե լույսը ուղղագիծ չտարածվեր, ապա կշրջանցեր գունդը կամ սափորը և կլուսավորեր դրա հետևում գտնվող էկրանի ողջ տիրույթը:
Լույսի ուղղագիծ տարածումն օգտագործում են տեղանքում կամ ստորգետնյա ուղիղ ճանապարհներ նախագծելու, ուղիղ գծով սյուներ տեղակայելու համար:
Սյուները տեղադրում են այնպես, որ բացի մոտակա սյունից` մնացածը չերևան:
Արեգակի և Լուսնի խավարումները
Լուսինը լույսի աղբյուր չէ, այն սեփական լույսից զուրկ անթափանց մարմին է, սակայն տեսանելի է, քանի որ անդրադարձնում է Արեգակից իր վրա ընկնող ճառագայթները։
Երբ Լուսինը հայտնվում է Արեգակի և Երկրի միջև, լրիվ կամ մասնակի չափով ծածկում է Արեգակի տեսանելի սկավառակը, Լուսնի կոնաձև ստվերն ընկնում է Երկրի վրա և տեղի է ունենում Արեգակի խավարում։
Երկրի մակերևույթի՝ լրիվ ստվերի սահմաններում հայտնված մասերից, դիտվում է Արեգակի լրիվ խավարում, իսկ ոչ լրիվ ստվերում գտնվող տեղերից դիտվում է Արեգակի մասնակի խավարումը։
Արեգակի խավարում դիտվում է, երբ Լուսինը հայտնվում է Արեգակի և Երկրի միջև:
Լուսնի խավարումը դիտվում է, երբ Երկիրը հայտնվում է Արեգակի և Լուսնի միջև:
Այդ դեպքում Լուսինը գտնվում է Երկրի կողմից առաջացած ստվերի տիրույթում:
Արեգակի և Լուսնի խավարումները գիտնականները կարողանում են մեծ ճշգրտությամբ կանխատեսել կատարվելուց շատ տարիներ առաջ:
Պատասխանել հարցեր։
1. Ո՞ր մարմինն է կոչվում հաստատուն մագնիս:
Հաստատուն մագնիս կոչվում են այն մարմինները, որոնք երկար ժամանակ պահպանում են իրենց մագնիսական հատկությունները:
3. Մագնիսի ո՞ր մասերն են անվանում բևեռներ:
Բևեռ անվանում են մագնիսի այն մասերը, որտեղ մագնիսական ազդեցությունն ավելի ուժեղ է:
4. Ի՞նչ է կողմնացույցը, և ինչո՞վ է պայմանավորված նրա աշխատանքը:
Կողմնացույցը սարք է, որը ցույց է տալիս բևեռները: Կողմնացույցի աշխատանքը պայմանավորված է նրանով, որ Երկիրը նույնպես մագնիս է և ունի բևեռներ (հարավային և հյուսիսային):
5. Ձեզ հայտնի ո՞ր բնագավառներում են օգտագործվում մագնիսները:
Մագնիսների օգտագործման բնագավառը բավականին շատ է:
Օր՝ մարտի 17
Մեկնում՝ ժամը՝ ․․․
Վերադարձ՝ ժամը՝ ․․․
Վայր՝ Հայաստանի պատմության թանգարան
Մասնակիցներ՝ 6-րդ դասարանի սովորողներ
Պատասխանատու՝ Լևոն Միրզոյան
Նպատակ՝
— Արտագնա պարապմունքի իրականացում Հայաստանի պատմության թանգարանում
— Սովորողները կծանոթանան «Հողի գաղտնիքը․ Արտաշատը մշակույթների խաչմերուկում» ցուցադրությանը՝ մասնավորապես Արտաշեսյան թագավորության մետաղադրամներին, դրանց պատկերագրությանը և հատման առանձնահատկություններին։
— Ապա միասին կփորձենք ստեղծել դրամներ ու դրանցով լցնել մեր «արքայական գանձարանը»։ — Կիմանան Արտաշեսյան արքաների դիմապատկերով հատված դրամների արժեքը, նշանակությունը և պատրաստման տեխնոլոգիաները, որին տիրապետում էին հին հայերը։
Նախապատրաստական աշխատանքի նյութեր՝
Ուղղորդող հարցեր՝
Օր՝ մարտի 17
Մեկնում՝ ժամը՝ ․․․
Վերադարձ՝ ժամը՝ ․․․
Վայր՝ Հայաստանի պատմության թանգարան
Մասնակիցներ՝ 6-րդ դասարանի սովորողներ
Պատասխանատու՝ Լևոն Միրզոյան
Նպատակ՝
— Արտագնա պարապմունքի իրականացում Հայաստանի պատմության թանգարանում
— Սովորողները կծանոթանան «Հողի գաղտնիքը․ Արտաշատը մշակույթների խաչմերուկում» ցուցադրությանը՝ մասնավորապես Արտաշեսյան թագավորության մետաղադրամներին, դրանց պատկերագրությանը և հատման առանձնահատկություններին։
— Ապա միասին կփորձենք ստեղծել դրամներ ու դրանցով լցնել մեր «արքայական գանձարանը»։ — Կիմանան Արտաշեսյան արքաների դիմապատկերով հատված դրամների արժեքը, նշանակությունը և պատրաստման տեխնոլոգիաները, որին տիրապետում էին հին հայերը։
Նախապատրաստական աշխատանքի նյութեր՝
Ուղղորդող հարցեր՝
1․ Ե՞րբ սկսվեցին Հայաստանում դրամներ հատվել։
Դեռևս Ք.ա. IV դարում Հայաստանի Աքեմենյան սատրապ Երվանդ Բ-ն եւ Հայաստանի արեւմտյան մասի կառավարիչ Տիրիբազը իրենց դիմապատկերներով դրամներ էին հատում: Ք.ա. 260-201 թթ. Ծոփքի Երվանդունի հայ արքաները՝ Շամը /Սամոս/,Արշամը, Քսերքսեսը, Աբդիսարեսը արծաթե մետաղադրամներ էին հատում, որոնք հայտնի են որպես ամենավաղ հայկական արքայական դրամներ:
2․ Ի՞նչ նշանակություն ունե՞ր դրամների հատումը Մեծ հայքի համար։
3․ Որտե՞ղ էին հատվում և ի՞նչ էր պատկերված այդ դրամների վրա։
4․ Ներկայացրե՛ք հայտնաբերված մետաղադրամների տեսքն ու պատկերագրությունը։
5․ Ո՞ր թագավորների պատկերով են մետաղադրամներ հայտնաբերվել։
6․Որտեղի՞ց են հայտնաբերվել մետաղադրամները։
7․ Ի՞նչ է գրված մետաղադրամների վրա։
Հինգշաբթի
1.Հոլովի՛ր աթոռ, քույր, մարդ բառերը։
Ուղղական (ո՞վ, ի՞նչ)
ի՞նչ աթոռ,
ո՞վ-քույր,
ո՞վ-մարդ
Սեռական (ո՞ւմ, ինչի՞)
ինչի՞-աթոռի
ո՞ւմ-մարդու
ո՞ւմ-քրոջը
Տրական (ո՞ւմ, ինչի՞ն)
ո՞ւմ-մարդուն
ո՞ւմ-քրոջը
ինչի՞ն-աթոռին
Բացառական (ումի՞ց, ինչի՞ց)
ումի՞ց-մարդուց
ումի՞ց-քրոջից
ինչի՞ց-աթոռից
Գործիական (ումո՞վ, ինչո՞վ)
ումո՞վ-մարդով
ումո՞վ-քույրով
ինչո՞վ-աթոռով
Ներգոյական (ո՞ւմ մեջ, ինչո՞ւմ, ինչի՞ մեջ)
ո՞ւմ մեջ-մարդու մեջ
2. Առանձնացրո՛ւ անձնանիշ և իրանիշ գոյականները:
Գունդ, գնդապետ, գնդացիր, Եգիպտոս, եգիպտացի, եգիպտացորեն, թիզ, թզուկ, ձիակառք, կառապան, վաճառատուն, վաճառական, ուղեվարձ, ուղևոր, վերելք, վիրաբույժ, հնդկացի, հնդկացորեն, հայ, Հայաստան, դերբայ, դերասան, հացաբույս, հացթուխ, խոհարար, խոհանոց, լրագիր, լրտես, հետախույզ, հետևանք:
3. Առանձնացրո՛ւ թանձրացական և վերացական գոյականները:
Երամ, հույս, կասկած, պատիվ, վերարկու, ճաշակ, ճաշ, կարոտ, ծխախոտ, գութ, նախանձ, երաժիշտ, բնավորություն, քար, արձագանք, ծառ, հուշ, հուշարձան, վախ, նկար, բողոք, դասագիրք:
Դասարական առաջադրաքներ
8(x+3)=48
1ա) Լուծում
1)24։4=6
2)6×3=18
Պատ՝ Քույր=6
Եղբայր=18
1բ)3x=63
Լուծում
1)63:3=21
2)63-21=42
Պատ՝ 1դարակ=21գիրք
2դարակ=42գիրք
2ա)Լուծում
1)60:3=20
Պատ՝ 40էջ մնաց կարդալու։
2բ) Լուծում
1)72:8=9
2)72-9=63
Պատ՝ 63
ա=25
բ=13
գ=2
դ=7
Չորեքշաբթի
1. Ստեղծագործական աշխատանք
« Ժպիտը»
« Ստի ոտքը կարճ է»
« Երազանք»
« Գարնանամուտ»
2.Աշխատանքը գրելուց հետո դուրս եք գրում գոյականները, գրում հոլովը։
3.Կարդա՛լ Ղազարոս Աղայանի՝ «Հնարագետ ջուլհակը» ավանդությունը։
Առաջադրանքներ
1․ Դո՛ւրս գրիր անծանոթ բառերը և բացատրի՛ր։
2․ Դո՛ւրս գրիր այն հատվածները, որտեղ երևում է ժողովրդի վերաբերմունքը դերվիշի արարքների նկատմամբ։
հրապարակի մեջ այդ դերվիշը մի մեծ շրջան է քաշում փայտով, ինքն էլ կշտին նստում լուռ ու մունջ։ Անցուդարձ անողները նայում են և զարմանալով հարցնում, թե՝ դու ո՞վ ես, այս ի՞նչ բան է, որ դու քաշել ես. արդյոք մի թալիսման չէ՞ սա, և մեզ համար բարի՞, թե՞ չար թալիսման է… Դերվիշը բնավ չի խոսում։ Ամբողջ քաղաքը վարանման մեջ է ընկնում, թե՝ սա ի՞նչ կնշանակե արդյոք։ Վերջը իմաց են տալիս Շահ-Աբասին, թե՝ այսպիսի մի դերվիշ է եկել…
3․ Գտի՛ր այն հատվածները, որտեղ երևում է, որ թագավորը․
ա) խելացի էՇահ-Աբասը իր գիտնականներից մեկին ուղարկում է, որ տեսնե ի՞նչ բան է, ի՞նչ է դերվիշի ուզածը, ինչո՞ւ է ժողովրդին սարսափի մեջ գցել։
բ) արհեստասեր է
յուս օրը Շահ-Աբասն ուղարկեց մի ուրիշ գիտնական։
— Գիտե՛մ, գիտե՛մ, ով ես դու, մա՛րդ Աստուծո,— ասում է գիտնականը։— Քո շրջանը նշանակում է երկիրս։ Դատարկ է մեջը։ Դրանով ուզում ես ասել, որ ժանտախտով պիտի դատարկես մեր երկիրը։ Խնայի՛ր մեզ. խնայի՛ր, ի սեր Ամենակալին, այդպես բան մի՛ անիլ, ինչ որ ուզենաս՝ քեզ կտանք։
4․ Գտի՛ր հատվածներ, որտեղ երևում է ջուլհակի հնարամտությունը
ա) գործում
ջուլհակը տանիքի եղեգից մի թել էր կապել, թելի մեկ ծայրը փաթաթել կտավի սանրին, որ իր տարուբերվելովը շարժում էր եղեգը։ Օրորոցներից նմանապես թելեր ուներ կապած, որոնց հակառակ ծայրերը իր աջ ու ձախ մատներին էր փաթաթել։ Աջ ձեռքով մաքուքը[3] նետելիս՝ աջ կողմի օրորոցն էր օրորվում, ձախով նետելիս՝ ձախ կողմինը։ Այսպիսով, նա մեկ անգամից երեք գործ էր կատարում։
բ) խոսքում
Երբ որ թագավորը ներս մտավ՝ ողջունեց ջուլհակին, ջուլհակը նայեց նրա վրա, իսկույն ոտքի կանգնեց, խոր գլուխ տալով պատասխանեց նրա ողջույնին, հետո սկսեց շարունակել իր գործը։ Ջուլհակի աջ ու ձախ կողմին մի-մի օրորոց կար դրված։ Երբ որ նա սկսեց գործել՝ օրորոցներն էլ սկսեցին օրորվիլ տանիքի ինքնաշարժ եղեգի պես
5․ Ի՞նչ վերաբերմունք ունեն դերվիշի նկատմամբ․
ա) ժողովուրդը
Վատ։
բ) գիտնականները
Լավ։
գ) ջուլհակը
Լավ։
6․ Ի՞նչ վերաբերմունք ունես դու դերվիշի նկատմամբ։
Լավ։
7․ Գտի՛ր տողեր, որտեղ երևում է ջուլհակի վերաբերմունքը գիտնականների նկատմամբ։
I have too dogs, one of them is a husky and one of them is a mix of different breeds, but I don’t know much about the breeds, because the dog was gift. The younger one, the husky’s name is Oscar and the other’s name is Lacy. Oscar is more playful and likes to full around, but Lacy is more of a serious dog and he always barks whenever someone comes into our house, it’s her way of telling, that someone’s home.
Մհեր Մկրտչյան 